ΟΙ ΚΗΠΟΙ ΤΗΣ ΟΥΡΑΝΙΑΣ
Έτος Αστρονομίας 2009
Ήταν μια συνάντηση στο σπίτι μου, για τσάι, μια Κυριακή απόγευμα, τον Δεκέμβρη του 2008.
Η συζήτηση συσπειρώθηκε γύρω από το αίνιγμα του χρόνου, την πιθανή συνύπαρξη παρόντος , παρελθόντος και μέλλοντος, καθώς και πολλαπλών, παράλληλων μελλόντων. Ο Γιάννης Αλμυράντης , ο βιολόγος της παρέας μίλησε για το παράδοξο των πλανητικών μετάλλων και πως η διαδοχή των μετάλλων που αντιστοιχούν στον κάθε πλανήτη, στο γεωκεντρικό αρχαίο ελληνικό σύστημα, αντιστοιχεί στην ατομική σειρά, που ανακαλύφθηκε αιώνες αργότερα και ο Γιάννης Κόντος, καθηγητής τεχνητής νοημοσύνης,. αναφέρθηκε στο μηχανισμό των Αντικυθήρων, τον αρχαίο ελληνικό υπολογιστή που ενσωματώνει γνώσεις του 17ου, 18ου αιώνα και από εκείνο το σημείο, η συζήτηση επικεντρώθηκε στο πως θα μπορούσαμε να συνεισφέρουμε στο Έτος της Αστρονομίας που διανύουμε.
Το κεφάλι μας έχει, σύμφωνα με τον Πλάτωνα, τις ρίζες του στον ουρανό. Μήπως θα έπρεπε πρώτα να ξαναβρούμε τις ρίζες μας στη γη; Ή, μάλλον, ταυτοχρόνως και στα δυο – κάτι σαν θεϊκή συγκατάθεση, όχι χωρική μετάβαση- αφού, σύμφωνα με τους αρχέγονους μύθους, ο ουρανός ήταν ενωμένος με την γη;
Μετά από αρκετές δοκιμές, η φυσικός της παρέας, Πόλυ Χατζημανωλάκη άρθρωσε, ξαφνικά, το απόσταγμα της συζήτησης συμπυκνωμένο στον τίτλο: Ο Κήπος της Ουρανίας.
Αστραπιαία, ο Κήπος έγινε Οι Κήποι της Ουρανίας, οι κήποι της μούσας της αστρονομίας και κόρης της Μνημοσύνης, μια και είναι γνωστό ότι κοιτάζοντας τον ουρανό βλέπεις το παρελθόν. Πχ από ένα τηλεσκόπιο στην Χιλή μπόρεσαν να δούνε την κίνηση ενός πανάρχαιου γαλαξία όπως ήταν, «μονάχα» τρια δις έτη μετά το Μπιγκ Μπανγκ.
Έτσι, η χαρούμενη Ιδέα, διατυπωμένη πλέον, άρχισε να έλκει τη δυνητική μορφή της, στην ανεπάρκεια του κτιστού, περισυλλέγοντας, σαν υπερσύγχρονο διαστημόπλοιο, εν πλώ, τα καύσιμά της.
Ορίσαμε τα τέλη του Οκτώβρη σαν ημερομηνία κατάρρευσης του εν δυνάμει πεδίου, όταν θα πεταγόντουσαν από τις κυψέλες των υπερθετειμένων πιθανοτήτων οι βασίλισσες, ανάμεσα στις ψόφιες πιθανότητες.
Επί τόπου, λοιπόν, εκείνο το μοιραίο απόγευμα, σκαρώθηκε ένα μπλογκσποτ, μια γούρνα εργασιών, στην κοίτη των δυνατοτήτων που άνοιγαν Οι Κήποι της Ουρανίας.
Καθώς περνούσαν οι μήνες, οι προτάσεις που έπεφταν στην κοίτη έπιαναν τόπο, σαν άξιοι σπόροι, στα γόνιμα πεδία της, ή, διαλύονταν σα μικρομετεωρίτες στην ατμόσφαιρα.
Από την αρχική παρέα, οι περισσότεροι αποσύρθηκαν, απορροφημένοι σε άλλες προτάσεις ή στα ατελείωτα γεγονότα της καθημερινότητας.
Η πρόταση όμως, παρέμενε ολοζώντανη, σπέρνοντας την πρόκληση του Άγνωστου.
Εγώ, πιστός οπαδός της Αβεβαιότητας, άφηνα τα πράγματα να γίνονται και να ξεγίνονται, προσηλωμένη σαν τη Μήτιδα, στην εξέλιξη της δράσης, επεμβαίνοντας ελαφριά, στις άκρες του συστήματος, δοκώντας τις δραματικές αλλαγές στο κέντρο του.
Τι θα βγει; Τι ψάρια θα πιάσουμε στο αλιευτικό δίχτυ που είναι ο μυθικός γρίφος;
Σταδιακά, κατά κρίσιμα χρονικά διαστήματα, άρχισαν να διαφαίνονται νησίδες χώρου ( space-states) μέσα στο πέλαγος των πιθανοτήτων, που έμοιαζαν να αναδύονται από τα αβυσσαλέα βάθη των καιρών στον έναστρο ουρανό, σε διαφορετικά επίπεδα πραγμάτωσης:
Οι προτάσεις/ιδέες που είχαν δέσει, είχαν σαν κοινό παρανομαστή την κάθετη βουτιά, μέσα από το εφήμερο, ως τις αρχές μας, το Λόγο της ουσίας μας, λες και ήταν προϋπόθεση αυτή η καταβύθιση και ανάδυση για να γίνει το άλμα στην φτερωτή διάσταση της διαστημικής εποχής.
Στα Γιάννενα, οι Γιαγάδες της Βόρειας Ηπείρου προτείνουν, στο έτος αστρονομίας, τα υφαντά τους με τα κοσμογονικά στοιχεία,. Εϊναι μια πρόταση της Μαριάννας Ζήκου που κάνει το μεταπτυχιακό της στο παν/μιο Ιωαννίνων
Στην Θράκη μια ομάδα 30 ατόμων δημιουργεί ένα ντοκιμαντέρ για τον Αετάνθρωπο της Θράκης, μια βραχογραφία στην Σπηλιά της Ρούσας, Αυτή είναι μια πρόταση της Κ. Κάλτσου και του σκηνοθέτη Ν. Δούρτση.
Στην Κρήτη, πραγματώνεται ο Γάργαρος Ουρανός, μέσα από την συνεργασία μου με την Χρύσα Βαθιανάκη και το Δήμο Ρούβα που ανταποκρίθηκε στο κάλεσμα της Ουρανίας. 50 διεθνείς καλλιτέχνες χάρισαν έργο τους στη δημοτική πινακοθήκη, ώστε να γίνει το ορεινό Γεργέρι – όνομα που συνδυάζει τον ήχο του τρεχούμενου νερού με την σταθερότητα του βράχου – μια φύτρα αιώνιας αναχώρησης και επιστροφής στον Λόγο μας, τον Λόγο της Ψυχής, που είναι , σύμφωνα με τον Ηράκλειτο «εαυτόν αύξων».
Η ελληνική μας ψυχή βγαίνει μέσα από τον εαυτό της, σε ένα άθλημα διαρκούς νεκρανάστασης, λάθους και αλήθειας που για μας είναι τρόπος ζωής.
Οι Κήποι θα μπορούσαν να ανοίγουν συνεχώς, απειροκλασματικά, γιατί είναι ανοιχτές δυνατότητες, μικρές Αρκαδίες, σημεία αλληλοπεριχώρησης ουρανού και γης, σημεία εκκίνησης μιας ζωογόνας νοοτροπίας, που όλο και πληθαίνουν.
Οι Κήποι της Ουρανίας προτείνουν μια στάση ζωής επικεντρωμένη γύρω από το κεντρικό Ερωτηματικό που όλο και γιγαντώνει και που μας κρατάει σε εγρήγορση.
Αυτή είναι η δομή διασκορπισμού των Κήπων, όπως διαμορφώνεται αυτήν την στιγμή στο Έτος της Αστρονομίας 2009, όπου συνδέσαμε το μεγάλο αυτό γεγονός με το Λόγο μας τον Απερίγραπτο που «όλος ήν εν τοις κάτω και των άνω ουδόλως απήν», πολιτιστική κληρονομιά που έχει περάσει στα γονίδιά μας και που διαμορφώνει την συμπαντική ιδιαιτερότητά μας.
Πολυξένη Κασδά, Αύγουστος 2009
Για το Έτος Αστρονομίας 2009, προτείνουμε:
- Τις ΓΙΑΓΙΑΔΕΣ Οι γιαγάδες της Βόρειας ηπείρου καταθέτουν τα κοσμογονικά παραδοσιακά υφαντά τους. Αυτή είναι η πρόταση της Μαριάννας Ζήκου, που παρουσιάζει και τις συνεντεύξεις που πήρε από τις Γιαγάδες/ καλλιτέχνες 2009, κατά την διάρκεια της έκθεσης των Γιαγάδων στα Γιάννενα, τον Ιούνιο 2009
- Τον ΓΑΡΓΑΡΟ ΟΥΡΑΝΟ της Γέργερης, στο δήμο Ρούβα, στην Κρήτη που μας κάλεσε σε μα βουτιά στην αρχέτυπη μυθική μας φύση. 45 γνωστοί καλλιτέχνες από κάθε γωνιά της γης ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά μας να καταθέσουν το έργο τους στο αρχέτυπο βιότοπο της Γέργερης, όπου οι νερόμυλοι μετατράπηκαν σε πινακοθήκες. Πρόταση/επιμέλεια της Π. Κασδά (διεθνείς επαφές) και Χρ. Βαθιανάκη (τοπική οργάνωση). Δημιουργήθηκε μια πρώτης τάξεως δημοτική πινακοθήκη θα έπρεπε να στεγασθεί σε ειδικό χώρο. Προτείνουμε να μεταφερθεί η έκθεση από το δήμο Ρούβα στον δήμο Αθηναίων.
- Τον ΑΕΤΑΝΘΡΩΠΟ στις βραχογραφίες της Ρούσας στην Θράκη, όπου η Κατερίνα Κάλτσου κινητοποίησε 30 άτομα, για να γίνει το ντοκιμαντέρ με θέμα τον Ορφέα και τη μυθική ένωση Ουρανού και Γης.
- ΧΑΡΤΙΝΟ ΤΟ ΦΕΓΓΑΡΑΚΙ, μουσική βραδιά στον Φλοίσβο Παλαιού Φαλήρου με τραγούδια ελληνικά εμπνευσμένα από τ αστέρια. Προτεινόμενος χώρος: το πάρκο του Φλοίσβου, στο γρασίδι γύρω από το έργο Μνημείο στην Μικρή Άρκτο της Π. Κασδά.
- HOMO LUDENS, ο Αλέξανδρος Τσαντούλας παρουσιάζει το πρόγραμμα πιλότο που συνδυάζει τη μάθηση με το παιχνίδι. Φωτογραφίες από τις εξορμήσεις των μαθητών του, τον περασμένο Απρίλιο, στο CERN και στο υψηλότερο αστεροσκοπείο της Ευρώπης: την Σφίγγα.
- ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ, την αστρική σειρά της Luisella Carretta με προβολή έργων εμπνευσμένων από τον ουράνιο θόλο, που δημιούργησε φέτος, ειδικά για τους Κήπους της Ουρανίας.
- ΤΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ ΤΩΝ ΠΛΑΝΗΤΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ, την εισήγηση του Γιάννη Αλμυράντη. Πως η αρχαία γεωκεντρική διαδοχή των πλανητών παράγει τη διαδοχή της ατομικής σειράς των μετάλλων που συνδέονται με τους πλανήτες.
- Την Πυθαγόρειο προσαρμογή της ορφικής κοσμολογίας στις θετικές επιστήμες, του Ιπποκράτη Δάκογλου
- Το μηχανισμό των Αντικυθήρων και την σχέση του με την σύγχρονη επιστήμη της Τεχνητής Νοημοσύνης, παρουσιάζει στην εισήγησή του με τίτλο Μηχανική Συνείδηση, ο καθηγητής Γιάννης Κόντος.
- Το περιοδικό POESIA E SPIRITUALITA. Η Μιλανέζα ποιήτρια και εκδότρια Donatella Bisutti μιλάει για το τεύχος που θα είναι αφιερωμένο στους Κήπους της Ουρανίας
- ΟΤΑΝ ΜΕ ΚΑΤΑΠΙΕ ΜΙΑ ΛΕΞΗ. Η Πολυξένη Κασδά παρουσιάζει την γλώσσα σαν «ιό του Ανθρώπου» που μας σκοτώνει για να ζήσει ο Λόγος και προτείνει την ελληνική γλώσσα σαν γλώσσα διαδιαστατικής επικοινωνίας, λόγω της μαθηματικής/εικονικής της διάστασης. Παρουσιάζει μια σειρά από εικαστικές Λεξομορφές.
»
Συνεργάτες
Πόλυ Χατζημανωλάκη (Εκπαιδευτικός, συγγραφέας, PhD φυσικής)
Πολυξένη Κασδά (Συγγραφέας, εικαστικός, μέλος της ΙΑΑ UNESCO)
Γιάννης Αλμυράντης (Διευθυντής ερευνών, ινστιτούτο βιολογίας του πυρηνικού Ερευνητικού Κέντρου Δημόκριτος)
Γιάννης Κόντος (Καθηγητής Τεχνητής Νοημοσύνης παν/μίου Αθηνών)
Donatella Bisutti {Ιταλίδα ποιήτρια, συγγραφέας, εκδότρια του διεπιστημονικού περιοδικού Poesia e Spiritualita στο Μιλάνο}
Dev Uddayan {Ινδός καλλιτέχνης, μέλος του κινήματος Cambridge Stuckist στην Αγγλία}
Pierre Chirouze{ Γάλλος φωτογράφος, ιδρυτής της καλλιτεχνικής οργάνωσης K-Droz, στο Παρίσι}
Χρύσα Βαθιανάκη (εικαστικός)
Μαριάννα Ζήκου (μουσικός, κάνει το μεταπτυχιακό της στην ιστορία της τέχνης στο Παν/μιο Ιωαννίνων)
Κατερίνα Κάλτσου (εκδότρια εφημερίδας η φωνή της Θράκης)
